Tag Archives: स्पंदन

मुलींना ओळखणं कठीण असतं…

 

muli_spandan

मुलींना ओळखणं खरंच कठीण असतं का हो? त्यांच्या मनात काय चालू असतं हे एक देवच काय ते जाणे अन् ती मुलगी…
तुम्ही तिची तारीफ केली, तर तिला वाटतं तुम्ही खोटं बोलता आहात
तारीफ केली नाही, तर तुम्हाला मुलींशी कसं वागायचं तेच कळत नाही.
तिच्या सगळ्या म्हणण्याला होकार दिला, तर तुम्हाला स्वत:चे विचारच नाहीत
होकार नाही दिला, तर तुम्ही तिला समजूनच घेत नाही.
तुम्ही तिला वारंवार भेटलात, तर ते किती बोअर असतं
तिला वारंवार भेटला नाहीत, तर तुम्ही तिला डबलक्रॉस करताय?
तुम्ही वेलड्रेस आहात, तर तुम्ही नक्कीच प्लेबॉय आहात
तुम्ही नीट कपडे केले नाहीत, तर तुम्ही किती गबाळे आहात हो?
तुम्ही जेलस होता, किती वाईट आहे हे!
तुम्ही तिच्यासाठी जेलस होत नाही? तुमचं तिच्यावर प्रेमच नाही
तुम्ही तिला किस करता, तर तुम्ही जण्टलमनच नाही
तुम्ही किस करत नाही, तर तुम्ही मॅनच नाही
तुम्ही तिला वारंवार किस केलं, नाही तर तुम्ही किती थंड आहात
तुम्ही तिला वारंवार किस केलं, तर तुम्ही तिचा गैरफायदा घेत असता.
तुम्ही तिच्याशी प्रेमात येताय? तुम्हाला तिचा आदरच वाटत नाही
नाहीतर तुम्हाला ती आवडतच नाही.
तुम्हाला यायला एक मिनिट उशीर झाला, तर वाट पाहणं किती कठीण असतं?
तिला यायला उशीर झाला, तर मुलींना होतो असा उशीर!!!
तुम्ही कोणाला भेटायला गेलात, तर तुम्ही वेळ फुकट घालवता
ती कोणाला भेटली, तर ते कामासाठी असतं…
रस्ता ओलांडताना तिचा हात धरला नाही, तर तुमच्याकडे एथिक्सच नाहीत
तुम्ही हात धरला, तर तिला स्पर्श करण्याची संधीच शोधत असता.
तुम्ही दुसऱ्या स्त्रीकडे पाहिलं, तर तुम्ही फ्लर्ट करता
दुसऱ्या पुरुषाने तिच्याकडे पाहिलं, तर तो तिच्या सौंदर्याचं कौतुक करत असतो.
तुम्ही बोलत असाल, तर तुम्ही ऐकावं असं तिला वाटतं
तुम्ही ऐकत असाल, तर तुम्ही बोलावं असं तिला वाटतं.
अशा या साध्या, तरीही समजून घ्यायला कठीण अशा मुली. यांना समजून घेणं कठीण असलं, तरी हव्याहव्याशा अशा याच मुली…

~ एक अनामिक वाचक आणि लेखक,
(मुंबई, महाराष्ट्र)

(संकलन: स्पंदन टीम, साभार – लेखक/कवी)

मुलगी-मुलगा? की रेसचा घोडा?

एक तरुण interview रूम मध्ये बसला होता. समोर तीन professionals चष्मा आणि tie लावून बसले होते.
Executive engineer ने तरुणाकडे पाहून विचारले, “tell me , जिथे खूप पाउस पडतो, तिथे जास्त प्रमाणात काय निर्माण होतं?”

तरुणाने उत्तर दिलं- “छत्र्या!”
दुसर्या tie वाल्या लठ्ठ CEO ने विचारलं- ” यावर्षी पद्मश्री कोणाला मिळाली?”
तरुणाने उत्तर दिलं- ” मला… कारण माझं नुकतंच लग्न झालं असून बायकोच नाव आहे पद्मश्री !!”
तिसरा Regional manager वैतागून म्हणाला-” काही डोक आहे का तुला?”
तरुणाने शांतपणे उत्तर दिलं-” हो, खूप डोक आहे. शाळेत भरती झाल्यापासून ह्या interview पर्यंत सगळे जण तेच खात आहेत.”
Executive engineer ने विचारलं, ” तुझ्या bio – data मध्ये MA , BFD डिग्री लिहिली आहे, काय आहे ही पदवी?”
तरुणाने पुन्हा शांतपणे उत्तर दिलं-” Matric appeared but failed thrice ”
त्यावर CEO ने चिडून फाइल आपटली आणि ओरडला-” फार मोठा गाढव आहेस तू !!”
तरुण तितक्याच शांतपणे म्हणाला- “साहेब, मोठे तर तुम्ही आहात, मी तर फार लहान आहे”
एक पिढी शिक्षण घेवून गाढव बनली आणि आता नवी पिढी शिक्षण घेताना रेसचा घोडा बनत आहे.
परीक्षेत १००% पाहिजेत, कराटे क्लासमध्ये black बेल्ट मिळवायचा आहे. त्यानंतर dance क्लास attend करायचा.
भगवतगीता स्पर्धेत जायचं आहे. श्लोकांचा अर्थ कळला नाही तरी ते तोंडपाठ करायचेच. कारण first prize मिळालंच पाहिजे !! मग drawing competition असते. तिथून बाहेर निघाला की चालला तबला वाजवायला…संगीत विशारद बनायला. Albert Einstein बनवून देणाऱ्या Multi -national school आल्या.
पण Albert हा Einstein बनण्यासाठी शाळेत गेला नव्हता. एक अमिताभ बनला तर हजारो acting school उभ्या राहिल्या. पण अमिताभ अभिनेता बनण्यासाठी कोणत्याही school मध्ये गेला नव्हता. आता लवकरच मोदी तयार करणाऱ्या शाळा उभ्या राहतील. आणि पालक लाखो रुपये फी भरून त्यात मुलांना पाठवतील. आज मुलाच्या शिक्षणासाठी जेवढा खर्च एका वर्षाला होतो, तितके रुपये त्याच्या पालकांना संपूर्ण शिक्षण घेण्यासाठी सुध्दा लागले नाहीत. आता शाळा सुरु केल्या आहेत investors नी. मागणी तसा पुरवठा ह्या तत्वावर.
पालकांना आपल्या मुला-मुलीला रेसचा घोडा बनवायचं आहे ही मागणी पाहून जास्तीत जास्त अभ्यास
मुलांच्या डोक्यात कोंबायला सुरुवात केली. दप्तराचं आणि पालक-शिक्षकांचं अपेक्षांचं ओझं वाहणारी मुले म्हणजे
चालती बोलती प्रेते बनत चालली आहेत. जरा शुद्धीवर आली की ” what is square of 12 ? ” असं विचारून त्यांचं बालपण चिरडून टाकतात.

श्री मोदी ह्यांनी मुलांना एक प्रश्न विचारला होता-”
तुमच्यापैकी किती जण घाम गळेपर्यंत खेळतात?”
तेव्हा एकाही मुलाने हात वर केला नाही. कारण आता मुले AC मध्ये जन्म घेतात, AC मध्ये वाढतात. चिप्स खातात, soft ड्रिंक पितात आणि mobile वर game खेळत बसतात. उन, पाऊस, वारा ह्याच्याशी संबंध येत नाही. पडणं-लागणं, खेळात हरणे माहीतच नाही. school bus आली नाही तर शाळेपर्यंत चालत जाण्याची ताकद मुलांमध्ये नाही. वय वर्ष ६ पार होत नाही तर डोळ्याला चष्मा लागतो. हात पायांच्या एकतर काड्या होतात नाहीतर लठ्ठपणा वाढतो.
कारण शारीरिक कष्ट संपले आणि Modified food starch, maltodextrin, hydrolyzed corn gluten, disodium inosinate/guanylate, yeast extrac, hydrolyzed soy protein मिसळलेले पदार्थ खाणे सुरु झाले. ह्या ingredients ची खासियत म्हणजे ते मुलांच्या पोटात शिरून जास्त काळ टिकतात आणि पोटातील पोषके शोषून घेतात. मुलांची hormonal आणि जैविक वाढ रोखतात. ज्यामुळे मुले दुबळी होत जातात. हे घटक पिझ्झा-बर्गर मध्ये असतात. म्हणून भारत लवकरच diabetes चे सर्वाधिक रुग्ण असलेला देश बनणार आहे. सोबत इतरही विकार येत आहेत.
शेंगदाणे, चणे, रवा, तांदूळ, बाजरी, सुका मेवा आणि फळे ह्यात घातक ingredients नसतात. लापशी, सातू, शिरा, पोहे किंवा अंड्याचे घरी बनवलेले पदार्थ मुलांना उत्तम पोषण पुरवतात. ते मिळत नसल्यामुळे मुलांची शारीरिक वाढ नीट होत नाही. प्रतिकार क्षमता संपते. मग vitamins , DHA , minerals देणारे product विकत आणून ते खायला देतात. वास्तविक, शरीर हा जगातील सर्वात
मोठा कारखाना आहे. ह्याच शरीराला योग्य आहार, कष्ट मिळाले तर कुठेही तयार न होऊ शकणारं रक्त तयार होतं. साध्या भाज्या, अस्सल भारतीय जेवण मिळालं की शरीराची यंत्रणा स्वत काम करते. म्हणून
ताज्या भाज्या, भाकरी खाणारी आणि मिनरल्स, calcium , proteins माहित नसलेली माणसे १०० वर्षे
जगली आणि हे माहित झालेली माणसे फक्त ६० वर्षे जगतात… तेही अनेक रोग सोसत, औषधे घेवून !!
खेळ, व्यायाम, भटकंती आणि दर्जेदार वाचन न केल्यामुळे मुलांना मानसिक कमतरता जाणवते. संघर्ष माहित
नसतो आणि team work कळत नाही. मित्र फक्त whats app ,
face बुक वर भेटतात. प्रत्यक्ष भेट नाही. सुख- दुखाची देवाणघेवाण नाही आणि मित्राचा-मैत्रिणीचा मानसिक आधार नाही. दिलखुलास हसणे
आणि ओक्साबोक्शी रडणे मानसिक आरोग्यासाठी चांगले असते. ह्या दोन्ही क्रिया मुलांना करता येत नाहीत. आपोआपच, जरा मनाविरुद्ध घडलं की लहान मुले-मुली आत्महत्या करतात. बरीच एकुलती एक मुले
दुसर्याशी जमवून घेण्याची सवय नसल्यामुळे पुढे लग्न झाल्यावर वर्षभरात घटस्फोट घेतात. ज्या मुलांना बहिण नसते, चांगली मैत्रीण नसते त्यांचा स्त्रियांकडे पाहण्याचा दृष्टीकोन संकुचित बनतो.
ह्या उणीवांचा शिक्षणात विचार केलेलाच नाही.
भारतीय शिक्षण पद्धत सर्वांगीण नाही हे शिक्षण तज्ञ सांगत होते तोवर शिक्षणाचा धंदा सुरु झाला. मोठे
उद्योजग, पुढार्यांनी शाळांमधून गुंतवणूक करून शिक्षण संकल्पनेला धूळ चारली. एखादी स्त्री गरोदर राहिली तर जन्माला येणाऱ्या जीवाच्या admission ची तयारी सुरु होते.

कृष्णाला जन्मण्याआधी मारायची तयारी मामाने केली होती. आता मुल
जन्माला येण्याआधी त्याला रेसचा घोडा बनवायची तयारी सुरु होते. आता मुलाने बोलायला सुरुवात केली की थेट E =Mc square म्हणायचं बाकी राहिलं आहे. अशी मुले सर्व formula पटापट म्हणून दाखवतील पण स्वताचा formula कधीही शोधू शकणार नाहीत. guitar शिकतील पण स्वताची संगीत रचना करू शकणार नाहीत.
लता मंगेशकर, सचिन तेंडूलकर, मेरी कोम ह्यांचं अनुकरण अचूक करतील. पण स्वताची ओळख निर्माण करणार नाहीत. कारण त्यांना फक्त अनुकरण करायला शिकवलं जातं. जगायची कला, गीत-संगीतातील आनंद,
निसर्गासंपदेची भव्यता, नव्या संकल्पनांची निर्मिती, जुन्या विचारांचा आधार, साहित्य ह्याला बाजारू किंमत नसल्यामुळे फक्त जे विकलं जातं तेच ज्ञान मुलांना मिळतंय,
त्यात ते पारंगत होत आहेत. काही जणांना campus मध्ये दर
महिना ४ लाखांपेक्षा जास्त पगार
असणारी नोकरी मिळतेय….पण त्यात देशाचं नाही, भांडवलदारांच हित साधला जातंय. पुढची पिढी मोठी पदवी मिळवेल पण न स्वत
जगण्याचा आनंद लुटू शकतील, न
दुसर्याला जगण्याची मजा मिळू देतील… अगदी हाच धोका ओळखून जपानमध्ये शाळेत AC लावत
नाहीत. तिथे मुलांना घोकंपट्टी पेक्षा practical वर भर देतात. वृक्ष-वेली स्वताच अन्न स्वत तयार करतात
त्या प्रक्रियेला काय म्हणतात?…असे प्रश्न विद्यार्थ्यांना न विचारता शाळेत व बाहेर भाजी लावायला शिकवतात.
त्या रोपांची-वेलींची जोपासना करायला लावतात.

“निप्पोन technology ” ने केलेल्या तपासणीत म्हटलं आहे की शाळेच्या आवारातील वेलींमुळे तापमान चार अंश कमी झाल आहे. आणि मुले पाना-फुलांसोबत भावनिक नात जोडू लागली आहेत. जर्मनी मुलांना Transference शिक्षण देते. तिथे लहान मुलांची बोटे नाजूक असतात हे लक्षात घेवून दुसरी पर्यंत लेखन करू देत नाहीत. पाचवीपर्यंत practical चालतं आणि त्यानंतर विद्यार्थी बँक कर्मचारी बनेल की हवाई
सेविका, प्रशासन सांभाळेल की कुशल कामगार होईल ह्याची सतत तपासणी होते. दहावीनंतर फक्त त्याला आवडणाऱ्या क्षेत्रांच प्रशिक्षण देतात. सगळे एकदम science मध्ये भरत नाहीत. अनावश्यक विषय शिकवत नाहीत.
चीन हा cycle प्रेमी देश ४ वर्षाच्या मुलांना cycle चालवण्याच शिक्षण देतो. त्यानंतर theory कमी आणि प्रत्यक्ष कृती शिकवतात.
प्रत्येक विद्यार्थी उद्या देश चालवणार ह्याचा विचार Netherlands सारखा देशही करतो. एकाच विद्यार्थ्यावर
सगळ्या विषयांचा मारा करत नाहीत. चारी दिशांनी अनेक विषय आणि क्लासचा मारा सोसण्याच काम भारतीय विद्यार्थ्यांना करावे लागते.
शिक्षण काय असतं?
रवींद्रनाथ टागोर काय म्हणतात पहा.
टागोरांची “शांतीनिकेतन” शाळा झाडांखाली भरत असे. पक्ष्यांची किलबिल ऐकू येई. एकदा टागोर
झाडाखाली बसले होते. चार विद्यार्थी त्यांच्या समोर पुस्तकात डोक खुपसून बसली होती. आणि उरलेली बरीच मुले
खेळत-बागडत होती. कोणी झाडावर चढला होता, कोणी फुलांचा सुगंध घेत फिरत होता. तेवड्यात एक पालक
तिथे आले. पाहतात तर काय…गुरुदेव शांतपणे बसले होते
आणि फक्त चार मुले पुस्तकात डोके खुपसून बसली होती व इतर मुले हसण्यात-नाचण्यात रमली होती. सुटा-बुटातील पालक महाशय टागोरांना म्हणाले- “या नाचणाऱ्या-बागडणऱ्या मुलांच्या भवितव्याची तुम्हाला चिंता वाटत नाही का?”
टागोर म्हणाले- “चिंता वाटते, पण नाचणाऱ्या-बागडणऱ्या मुलांची नाही तर पुस्तकात तोंड खुपसून बसलेल्या मुलांची. ही मुले खेळण्या बागडण्याच्या वयात मोठ्या माणसासारखी वागत आहेत. ही मुले लहान वयात प्रौढ झाली आहेत. प्रौढ तर मीसुद्धा अजून झालो नाही. खरं
तर मलाही झाडावर चढाव असं वाटतं. पक्ष्यांशी बोलावसं वाटत. भरपूर खेळावस वाटतं. पण माझ शरीर आता साथ देत नाही. “
टागोर जगण्यासाठी शिकवत होते.
आता शिकण्यासाठी जगावे लागते.
जास्त ज्ञान, जास्त कला घेवून मुले धावत असतात.
आणि पालक त्यांच्यावर पैसे लावतात !

मग एक रेस सुरु होते आणि जगायचं राहून जातं !!

(संकलन: स्पंदन टीम, साभार – लेखक/कवी)

शब्द…

🎊🎊🎊* शब्द *🎊🎊🎊

शब्दांनिच शिकवलय पडता पडता सावरायला,
शब्दांनिच शिकवलय रडता रडता हसायला,

शब्दांमुऴेच होतो एखाद्याचा घात आणि
शब्दांमुऴेच मिऴते एखाद्याची आयुष्यभर साथ,

शब्दांमुऴेच जुऴतात मनामनाच्या तारा आणि
शब्दांमुऴेच चढतो एखाद्याचा पारा,

शब्दच जपुन ठेवतात त्या गोड आठवणी ,
आणि शब्दांमुऴेच तरऴते कधितरी डोऴ्यात पाणी…

“म्हणूनच जो जीभ जिंकेल तो मन जिंकेल आणि जो मन जिंकेल तो जग जिंकेल”

(संकलन: स्पंदन टीम, साभार – लेखक/कवी)

बाप झालास ना…

बाप झालास ना आता
तर , बापाच्या इमानास जाग
बाळांना लाज वाटणार नाही
अस, आयुष्यभर वाग

वळवाच्या वादळी पावसागत
कोणावर आता कडाडू नको
ठासुन भरलेली जवानीची तोफ
उगीच तोंडावाटे धडाडू नको

बायको तुझी आता
फक्त बायको नाही राहिली
अरे तुझ्या काळजाच्या तुकड्यांनी
तीच्यात एक जबाबदार आई पाहिली
म्हणून , जे काही मागायचं ते
एक पायरी उतरूण माग
बाप झालास ना आता
तर, बापाच्या इमानास जाग

घरट्यातील पिलांची जाणीव
बेफाम लढणाऱ्या पक्षात असू दे
भांडणात शस्त्र चालवण्यापुर्वी
तू बाप आहे लक्षात असू दे

तुरुंगा पेक्षा तुझी गरज
तुझ्या बाळांना जास्त आहे
पण , शस्त्रा ऐवजी प्रेमाची भाषा
खरच , काय जबरदस्त आहे
म्हणून घरात असो नाहीतर बाहेर
आवरायला शिक तू राग
बाप झालास ना आता
तर ,बापाच्या इमानास जाग

भरधाव गाडी चालवताना
बाळाला आठवून दाब अँक्सीलेटर
लूळा पांगळा बाप झालातर
स्वतःच्या नशीबावर फोडतील ते खापर

चुकून व्यसनाची वाट धरली असेल तर
आता तरी सोडून दे बाबा
तुझ्या बाळाच्या बाळांनाही
धडधाकट मिळूदे आजोबा
उगीच घालू नको धोक्यात
तुझ्या कुटुंबाची नवीन बाग
बाप झालास ना आता
तर,बापाच्या इमानास जाग

भ्रष्ट कमईच्या तळतळाटावर
बाळांना मोठं व्हायचं नाही
लुबाडलेल्या प्रतिष्ठीत छताखाली
त्यांना कधीच रहायचं नाही

म्हणून हे साऱ संसारासाठी करतोय
हे सांगन्यात काही अर्थ नाही
स्वाभिमानी बाप होण्यास
ते समजतील तू समर्थ नाही

म्हणून त्याच्या आयुष्यावर पाडू नको
तुझ्या पापाचा डाग
बाप झालास ना आता
तर, बापाच्या इमानास जाग
तुझ्या बाळांना लाज वाटणार नाही
असच आयुष्यभर वाग

कवी – भालचंद्र कोळपकर, (९९२२७६०१२५)

(संकलन: स्पंदन टीम, साभार – लेखक/कवी)

माझे स्पंदन | मराठी पुस्तके in Android App

पुस्तक वाचायचं? “अरे यारर…. वेळच मिळत नाही”, “एकाच ठिकाणी बसून खुप कंटाळा येतो राव..”, अशी आणि अश्या प्रकारची अनेक कारणे आपण वाचनाच्या बाबतीत बऱ्याचदा देत असतो. जर हीच पुस्तके दिवसाच्या २४ तासापैकी जवळपास १८-१९ तास आपल्याजवळ असणाऱ्या Mobile वर मिळाली तर?
चकित झालात ना?

हो नक्की मिळतील.
तुमच्या आवडीची सगळीच पुस्तके सध्यातरी उपलब्ध नाहीत पण अशी काही आहेत की जी तुम्हाला नक्की आवडतील.

काही असेच इ-पुस्तके उपलब्ध करून देणारे Android Applications : android-apps-galaxy1

Marathi Books and Sahitya | Google Play
Android App | Google Play
Android App | Google Play
Android App | Google Play
Android App | Google Play
Android App | Google Play
Android App |Google Play
Gaban by Premchand in Hindi
Android App | Google Play
Khara Mitra Marathi Story Book | Google Play
युध्दरहस्य Marathi Spy Story | Google Play
Marathi Books and Sahitya | Google Play
Marathi Books Vol2 (Kadambari) | Google Play
Umala Marathi Story Book | Google Play
Marathi Books and Sahitya | Google Play
Android App | Google Play
Netbhet Marathi books Library | Google Play
Novel eLove in Marathi | Google Play
Himalayachi Shikhare by Sane Guruji | Google Play

PDF file शोधात आहात?
याच्यासाठी खालील Links वापरा.

eSahity.com | ई साहित्य प्रतिष्ठान

e-sahity-pratishthan

Netbhet | मराठी पुस्तके – Free Marathi books , Marathi ebooks

marathi ebooks banner 2

मराठी पुस्तके | महाराष्ट्र राज्य साहित्य आणि संस्कृती मंडळ
Marathi eBooks Download | महाराष्ट्र राज्य साहित्य आणि संस्कृती मंडळ

mandal

संत तुकाराम | 17th century poet of India
संग्राह्य| विनायक दामोदर सावरकर
चं.प्र लेखन | Marathi Ebooks
Vishwas Bhide’s Documents | Scribd
SB Dev’s Documents | Scribd

जागतिक पुस्तक दिन – वाचते व्हा! | भुंगा
रसिक | Read Marathi Books Online
Documents matching “MArathi” | Scribd
Marathi Free Books -Watch, Read and Download online free marathi e-books.
Free Marathi Ebooks
मराठी पुस्तकांच्या पंढरीत आपले सहर्ष स्वागत |मराठी पुस्तके 
BookGanga – Creation | Publication | Distribution
Marathi Audio books : बोलती पुस्तके

वरील नमूद केलेल्या पुस्तकांची यादी आम्ही Internet वरून मिळवली आहे. यासाठी आम्हाला Quora ह्या website ची खूप मदत झाली.

या संदर्भातील ही एक लिंक, What are some websites to download Marathi eBooks for free?

(संकलन: स्पंदन टीम, साभार – लेखक/कवी)